Kolombiya’da başkanlık seçimlerini Trump’ın desteklediği aday kazandı

Reuters haber ajansının aktardığına göre, 31 Mayıs’ta yapılan ilk tur seçimlerde doğrulama süreci ile ilk sayım sonuçları arasında çok az fark görülmüştü.

Karayip kıyılarında büyüyen De la Espriella, özellikle bu bölgede güçlü destek gördü.

İlk sonuçların açıklanmasının ardından De la Espriella, kıyıdaki Barranquilla kentinde kutlama yapmak için toplanan büyük bir destekçi kalabalığına hitap etti.

Kendisine “El Tigre” (Kaplan) lakabını takan De la Espriella, “Bu gece ulus için yeni bir hikâyenin başlangıcıdır. Bu gece yeni bir çağ başlıyor, düzen değişiyor” dedi.

“Ben ülkeyi tüm Kolombiyalılar için yöneteceğim. Bana oy verenler için de diğer adayı tercih edenler için de.”

Ayrıca ülkenin 1991 Anayasası’na bağlı kalacağı ve onu koruyacağı sözünü verdi.

De la Espriella’nın destekçileri Kolombiya milli takımının sarı formalarını giydi, ülke bayrakları salladı. De la Espriella’nın fotoğraflarıyla aydınlatılan bir sahnenin önünde müzik eşliğinde şarkılar söyleyip dans eden kalabalık, havai fişek gösterisi öncesinde “Vatan için dimdik dur” ve “Petro dışarı” sloganları attı.

Bazıları ise ABD Başkanı Donald Trump’ın destekçilerine benzer şapkalar takmıştı. Ancak bu şapkalarda “Make Colombia Great Again!” (Kolombiya’yı Yeniden Büyük Yap) yazıyordu.

Trump da sonuçlar hakkında Truth Social üzerinden , “Kazandı, hem de BÜYÜK kazandı!” paylaşımında bulundu.

Destekçilerden Patricia, “Bu ülkedeki cinayetlerden bıktık. Bu hükümetin bürokrasisinden bıktık. Kıyı bölgesinden gelen bir başkanımız var” dedi.

Bir başka destekçi ise “Kaplan’la gurur duyuyoruz. Ülkeyi değiştirmesini umuyoruz; iş bulabildiğimiz ve her şeyden önce daha güvenli bir ülkede yaşayabildiğimiz yeni bir Kolombiya istiyoruz” diye konuştu.

Cepeda destekçileri de Barranquilla sokaklarındaydı ve sonucun bu kadar az farkla belirlenmesinden duydukları endişeyi dile getirdi.

Cepeda’yı destekleyen öğrenci ve aktivist Catalina La Grande BBC’ye yaptığı açıklamada, “Havada hissedilir bir tedirginlik var” dedi.

“Bu kadar dar bir fark da bizi endişelendiriyor. Çünkü bu durum ülkenin ne kadar bölünmüş olduğunu ve demokrasiyi, barışı ve insanların haklarını korumak için önümüzde duran devasa zorlukları gösteriyor.”

Cepeda’nın genç destekçilerinden Maria ise sonuçların ülkenin bölünmüş olduğunu ortaya koyduğunu ancak halkın sakin kaldığını söyledi.

Maria, “Yaşadığımız kutuplaşmanın seviyesine rağmen sokaklarda şiddet olaylarının yaşanmamış olması olumlu” dedi.

İki aday arasındaki keskin görüş ayrılıkları, özellikle sonuçları tanımayan kesimlerin ortaya çıkması hâlinde ülkede huzursuzluk yaşanabileceği yönündeki endişeleri artırmıştı.

Pazar gecesi geç saatlerde ülkenin üçüncü büyük kenti Cali’de göstericilerle polis arasında çatışmalar yaşandığı bildirildi. De la Espriella’nın zaferine öfkelenen bazı protestocular ABD bayrakları yakarken, polis kalabalıkları dağıtmak için göz yaşartıcı gaz kullandı.

Petro da sonuca itiraz edebilir.

X hesabından yaptığı paylaşımda, “Ön sayım sonuçlarına” dayanarak “hiçbir adayın başkan ilan edilemeyeceğini” söyledi ve oy sayım yazılımlarının denetlenmesini talep etti. Bazı sandık merkezlerinin “manipüle edilmiş” olabileceğini öne sürdü ancak bu iddiasına ilişkin herhangi bir kanıt sunmadı.

Abelardo de la Espriella Kimdir?

De la Espriella, daha önce herhangi bir siyasi görevde bulunmamış bir avukat ve iş insanı.

Avukat olarak çalıştığı dönemde müvekkilleri arasında, ABD’de kara para aklama suçlamalarıyla karşı karşıya olan ve görevden uzaklaştırılan Venezuela lideri Nicolás Maduro’nun müttefiki Alex Saab ile Kolombiya’nın en büyük dolandırıcılarından biri olarak bilinen David Murcia Guzman da bulunuyordu.

De la Espriella, bunun yalnızca bir savunma avukatı olarak yaptığı işin parçası olduğunu söylüyor.

Güvenlik politikaları ve hatta sakal tarzı nedeniyle sık sık, El Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele ile karşılaştırılıyor.

Mitinglerde ve sosyal medyada kendisi ve destekçileri sık sık Kolombiya milli takım formaları giyiyor. Eleştirmenleri bunun milli sembollerin siyasallaştırılması anlamına geldiğini savunuyor. Ayrıca askeri tarzda selamlar veriyorlar.

De la Espriella çoğu zaman kalabalıklara kurşun geçirmez camların arkasından hitap ediyor.

Askeri müdahale vaadi

Kolombiya’nın iç silahlı çatışması onlarca yıldır sürüyor ancak son yıllarda yeniden tırmanışa geçti.

FARC’ın ayrılıkçı grupları, ELN ve Clan del Golfo dahil olmak üzere silahlı örgütlerin ve kartellerin üye sayısı son beş yılda iki katına çıktı.

Bu gruplar, kârlı kokain kaçakçılığı güzergâhları ve yasa dışı madencilik alanları üzerinde kontrol sağlamak için mücadele ederken şiddet olayları da arttı.

Geçen yıl Kolombiya-Venezuela sınırında düzenlenen büyük bir saldırı on binlerce insanı yerinden etti. Dünyanın en büyük kokain üreticisi olan ülkede kokain üretimi de rekor seviyeye ulaştı.

Mevcut Devlet Başkanı Gustavo Petro’nun eleştirmenleri, silahlı gruplarla müzakereleri önceleyen “toplam barış” stratejisinin başarısız olduğunu savunuyor. Eleştirmenlere göre ateşkesler, silahlı grupların nüfuz alanlarını ve kontrol ettikleri bölgeleri genişletmelerine fırsat verdi.

De la Espriella ise yasa dışı silahlı gruplarla yürütülen tüm müzakereleri sonlandıracağını ve düzeni yeniden sağlamak için daha sert askeri operasyonlara başvuracağını söylüyor. Bu kapsamda ABD ile daha yakın iş birliği yapılacağını da vadediyor.

Ayrıca Kolombiya’nın ormanlık bölgelerinde dev hapishaneler inşa etme, devletin büyüklüğünü azaltma ve sağlık sisteminde reform yapma sözü verdi.

Trump’ın desteği

De la Espriella, uzun yıllar Miami’de yaşayıp çalıştıktan sonra 2023 yılında ABD vatandaşı oldu.

Trump, seçim kampanyasında De la Espriella’yı destekleyerek onun “yasa dışı göçü durduracağını, suç ve uyuşturucuyla mücadele edeceğini ve HUKUK VE DÜZENİ yeniden sağlayacağını” söylemişti.

Seçim öncesinde Trump ayrıca De la Espriella’nın “ABD’nin tam desteğine ve gücüne sahip olacağını” ifade etmişti.

Kolombiya tarihsel olarak ABD’nin bölgedeki en yakın müttefiklerinden biri olarak görülüyor. Ancak Trump ile Petro arasında göç politikaları, gümrük tarifeleri ve Latin Amerika’daki askeri müdahaleler konusunda yaşanan sert tartışmalar nedeniyle son yıllarda ilişkiler gerilmişti.

De la Espriella’nın seçilmesi, son dönemde Latin Amerika’da gözlenen daha geniş çaplı siyasi yön değişiminin bir parçası olarak görülüyor. Son seçimlerde birçok Latin Amerika ülkesi, özellikle güvenlik kaygılarının etkisiyle sağa yöneldi.

De la Espriella, bölgedeki diğer sağcı liderlerden de tebrik mesajları aldı. Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei, Kolombiyalıların “ekonomik özgürlük, refah, tavizsiz güvenlik ve örgütlü uluslararası suç ile uyuşturucu kaçakçılığına artık yeter deme” yolunu seçtiğini söyledi.

Şili Devlet Başkanı José Antonio Kast ise “Kolombiya için güvenlik ve refahın yeniden kazanılmasını sağlayacak yeni bir özgürlük dönemi başlıyor” dedi.