Kanada’nın ABD’ye yönelik misilleme gümrük vergileri devreye girdi

Kanada’nın ABD ürünlerine yönelik misilleme gümrük vergileri 8 Eylül’de yürürlüğe girdi. İki ülke arasında yeni bir ticaret anlaşması da yakın görünmüyor.

Karşılıklı yaptırım kapsamında Kanada, çelikten mobilyaya, pamuklu tişörtlerden çeşitli tüketim ürünlerine kadar yaklaşık 20 milyar ABD doları hacmindeki Amerikan ürünlerine ek gümrük vergisi uygulayacak. Bazı ürünlerde vergi oranı %50’ye kadar çıkacak.

Listeye taze balık ve ıstakoz da dahil edilmişti. Ancak Kanada hükümeti, deniz ürünleri sektöründen gelen itirazların ardından bu ürünleri kapsam dışı bıraktı.

Bu durum, Kanada’nın en büyük ticaret ortağına karşı misilleme önlemleri alırken gözetmek zorunda olduğu hassas dengeyi ortaya koyuyor.

Hem ABD hem de Kanada yetkilileri bir anlaşmaya varmak istediklerini söylüyor. Ancak Ağustos sonunda çöken müzakerelerin yeniden başlamasına yönelik herhangi bir adım atılmış değil.

Başbakan Mark Carney geçen hafta gazetecilere yaptığı açıklamada, Kanada’nın hâlâ ABD ile “kalıcı” ve her iki ülkenin de çıkarlarına hizmet edecek bir anlaşma arayışında olduğunu söyledi.

Carney, “Amerikalılar hazır olduğunda masaya oturup bu anlaşmayı yapmaya hazırız” dedi.

ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer ise Perşembe günü yaptığı açıklamada topun Kanada’nın sahasında olduğunu söyledi.

Greer, Fox News’e verdiği röportajda, “Onlara mümkün olan en iyi anlaşmayı teklif ettik. Teklife baktılar ve geri çevirdiler” dedi. Greer ayrıca, görüşmelerin çökmesinden bu yana Kanadalılarla iletişimin son derece sınırlı olduğunu belirtti.

ABD ve Kanada arasındaki ticaret görüşmeleri, ağustos ayında iki tarafın da birbirini “mantıksız taleplerde bulunmakla” suçlamasının ardından çökmüştü.

Görüşmelerin çökmesinin ardından ABD, Kanada mallarına yönelik ek gümrük vergilerini 22 Ağustos Cumartesi günü duyurmuştu.

Kanada Maliye Bakanı François-Philippe Champagne, Kanada’nın misillemesinin, Trump yönetimi tarafından bir dizi Kanada malına uygulanan %50’lik gümrük vergilerine bir yanıt olduğunu söyledi.

ABD vergilerinin “Kanada genelindeki işçiler, işletmeler ve topluluklar için gerçek sonuçlar doğuracağını” vurgulayan Champagne, buna yanıt vermeleri gerektiğini belirtti.

Champagne, Kanada’nın misillemesini “orantılı” ve “stratejik” olarak nitelendirdi.

Ayrıca ABD gümrük vergilerinden etkilenen işletmelere ve çalışanlara, iş kayıplarını en aza indirmek ve şirketleri ayakta tutabilmek amacıyla 7,5 milyar Kanada doları ek destek sulunacağını da ekledi.

Kanada ve ABD, tarihsel olarak dünyanın en yakın ticaret ortaklarından. Bu nedenle son gümrük vergilerinin, iki taraf için de ekonomik sıkıntıya yol açması kaçınılmaz.

Kamuoyu yoklamaları, Kanada halkının çoğunluğunun, hükümetlerinin ABD’ye karşı benimsediği kararlı duruşu desteklediğini gösteriyor.

Kanada’da muhalefette olan Muhafazakâr Parti, ABD ile yapılan anlaşma taslağının tam metninin yayınlanmasını talep ediyor.

İşletmeler de Kanada’nın en büyük ticaret ortağıyla uzun sürecek bir ticaret savaşının olası etkileri konusunda endişelerini dile getiriyor.

ABD ne yanıt verdi?

Kanada’nın karşı gümrük vergilerini açıklamasının ardından Beyaz Saray bir açıklama yayınlayarak, başarısızlıkla biten son ticaret görüşmelerinde ABD’nin Kanada’ya “dünyada başka hiçbir ülkeye verilmediği kadar ayrıcalıklı pazar erişimini” sunmaya hazır olduğunu hatırlattı.

Açıklamada, “Kanada ortaklık yerine mantıksız taleplerde bulunmayı, geri adımlar atmayı ve düpedüz reddetmeyi tercih etti” denildi.

Trump da, kendi sosyal medya platformu Truth Social’da Salı günü yaptığı bir dizi paylaşımda, Kanada’yı on yıllardır ABD’yi “sömürmekle” ve Amerikalı çiftçilerden yüksek gümrük vergileri almakla suçladı.

Trump, “Birçok ülkeyle uğraşıyorum ve Kanada açık ara en zor ve mantıksız olanı” diye yazdı. “Kendilerini hak sahibi hissediyorlar, ama bir eyalet değiller ve artık hak sahibi olmayacaklar!” diye devam etti.

Bununla da yetinmeyen Trump, ABD-Kanada sınırındaki Büyük Göller’den biri olan Ontario Gölü’nün adını Amerika Gölü olarak değiştireceğini söyledi.

Ayrıca 1 Ocak’tan itibaren Kanada’da üretilen otomobillere uygulanan ABD gümrük vergilerini %50’ye çıkaracağı tehdidinde bulundu.

Kanada Başbakanı Mark Carney de Trump’ı otomobil üretimi, çelik ve alüminyum sektörleri de dahil olmak üzere Kanada sanayilerini “yok etmek” istemekle suçladı.

İki ülke arasındaki son gerginlik, Kanada, ABD ve Meksika arasında imzalanması planlanan Kuzey Amerika serbest ticaret anlaşmasının (USMCA) geleceğini de belirsizliğe soktu.

Hangi ABD mallarına gümrük vergisi uygulanacak?

Kanada’nın 25 Ağustos’ta açıkladığı misilleme gümrük vergileri listesinde yaklaşık 900 Amerikan malı bulunuyor.

Listedeki ürünlerden bazıları şöyle:

Çelik ve alüminyum ürünlerindeki vergi %25’ten %50’ye çıkarılacak.

Doğal bal, mobilya, giyim eşyası, makyaj ve parfüm dahil olmak üzere çeşitli ürünlere %50 oranında gümrük vergisi uygulanacak.

Bulaşık ve çamaşır makineleri gibi ev aletleri, peynir gibi süt ürünleri, balık ve deniz ürünleri ile bazı çelik ve alüminyum türevleri de dahil olmak üzere belirli ürünlere %25 oranında gümrük vergisi uygulanacak.

Forkliftler ve klimalar da dahil olmak üzere belirli türdeki alet ve makinelere %15 oranında gümrük vergisi uygulanacak.

Kanadalı yetkililer, ülkedeki zararı en aza indirmek amacıyla, Kanada’daki tüketicilerin ve işletmelerin başka yerlerden de temin edebilecekleri ürünleri seçtiklerini söyledi.

Kaynak: BBC Türkçe