Kanada’nın batısındaki Alberta eyaletinde seçmenler, 19 Ekim Pazartesi günü yapılan oylamada, ayrılma konusunda bağlayıcı bir referanduma giden sürecin başlatılmasını reddetti.
ABD Başkanı Donald Trump’ın Kanada’ya karşı yürüttüğü ticaret savaşı ve ülkeyi ABD’nin 51’inci eyaleti yapma tehdidinin gölgesinde düzenlenen oylamada, resmi olmayan sonuçlara göre sayılan bir milyondan fazla oyun yüzde 77’si Kanada’da kalmaktan yana çıktı.
Kanada Başbakanı Mark Carney, Alberta eyaletindeki seçmenlerin bağımsızlığa giden süreci başlatma önerisini açık farkla reddetmesini memnuniyetle karşıladı. Carney, Washington’ın baskısının arttığı bir dönemde eyaletin ulusal birlikten yana tercih yaptığını söyledi.
Carney, salı günü yayımladığı açıklamada, “19 Ekim’de Albertalılar net bir tercih yaptı. Birliği, birlikte inşa etmeyi ve birbirlerine sahip çıkmayı seçtiler. Her şeyden önce Albertalılar Kanada’yı seçti,” dedi.
Alberta seçim kurumunun kesinleşmemiş sonuçlarına göre, sayılan bir milyondan fazla oyun yüzde 77’si Kanada’da kalma yönünde kullanıldı.
Pazartesi günkü oylama, doğrudan bağımsızlık kararı alınacak bir referandum değildi. Ayrılıkçıların kazanması, Kanada’nın batısındaki eyaletin ülkeden ayrılmasına ilişkin bağlayıcı bir referandumun önünü açacaktı.
Sonuç, Alberta’da büyüyen ve seçmenlerden net bir karar vermelerini isteyen Carney’nin elini güçlendirdi. Oylama, ABD Başkanı Donald Trump’ın Kanada’ya karşı ticaret savaşı yürüttüğü ve ülkeyi ABD’nin 51’inci eyaleti yapma tehdidinde bulunduğu bir dönemde gerçekleşti.
Muhafazakârların güçlü olduğu ve dünyanın dördüncü büyük kanıtlanmış petrol rezervlerine sahip Alberta’da, büyük ölçüde petrol sektörünün yönetimi nedeniyle Ottawa’daki federal hükümete uzun süredir tepki duyuluyor.
Eyalet Başbakanı Danielle Smith, Carney’nin selefi Justin Trudeau’yu iklim politikalarını hayata geçirmek için petrol üretimini sınırlamaya çalışmakla suçlamıştı.
Ayrılıkçı partiler geçmişte oyların yalnızca yüzde 1 veya 2’sini alıyordu. Ancak COVID-19 kısıtlamalarına duyulan öfke, hareketin güçlenmesine katkı sağladı.
Bağımsızlığa karşı çıkan Smith, lideri olduğu Birleşik Muhafazakâr Parti içindeki ayrılıkçıların baskısı üzerine referandum kararı aldı.
Smith, sosyal medya paylaşımında, “Albertalılar, birlik içindeki bir Kanada’da daha güçlü bir Alberta için oy verdi,” ifadelerini kullandı.
Ayrılıkçı kampanya, Trump’ın müttefiklerinin de ilgisini çekti. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Alberta’yı ABD için doğal bir ortak olarak nitelendirirken milyarder Elon Musk, X’te eyaletin ayrılması gerektiğini yazdı. Ayrılıkçı liderler, ABD Dışişleri Bakanlığı yetkilileriyle de görüştü.
Ayrılmaya karşı yürütülen “Sonsuza Dek Kanadalı” kampanyasına liderlik eden eski Alberta Başbakan Yardımcısı Thomas Lukaszuk, destekçilerine, “Kıyıdan kıyıya birlik içinde, güçlü bir ülkeyiz,” diye seslendi.
Ayrılıkçılar ise mücadelelerinin sona ermediğini vurguluyor. Alberta Prosperity Project adlı oluşumun liderlerinden Jeffrey Rath, bağımsızlık girişimlerinin süreceğini söyledi.
Rath, “Bu mücadeleden çok ders çıkardık,” dedi.
