Türkiye-İran İşbirliği Kürt Sorununu Çözebilir

01.10.2017 13:37

652 Kişi Okumuş

0 Yorum

Türkiye-İran İşbirliği Kürt Sorununu Çözebilir

Ziya Türkyılmaz

Bismillah

Kuzey Irak Küt Bölgesi  veya Irak Kürdistanı’nda   yapılan bağımsızlık referandumu bağlamında Türkiye ve İran arasındaki işbirliğinin zaruretini bir kere daha  gözler önüne serdi.

Mesud Barzani başkanlığındaki IKBY tarafından   25 Eylül tarihinde yapılan referandumun Irak anayasasına  aykırılığı, referandum sınırlarının Kürdistan eyaletine ilaveten  ihtilaflı bölge Kerkük’e, Salahaddin ve Ninova eyaletlerin IŞİD saldırısı sonrasında Peşmerge tarafından  işgal edilen  bazı bölgelerinde de düzenlenmesi vb birçok hukuki   konu üzerinde ayrıca durulması  gereken hususlardır.

Ancak  Kürt meselesi yeni bir konu değildir.  Her ne kadar birçok tarihçi ve yorumcu bu sorunun ortaya çıkmasını Osmanlı İmparatorluğunun dağılması ve Birinci Dünya Savaşı sonrasına atfetseler de bu doğru değildir. Kürt sorunu İslam Dünyasına milliyetçilik/ulusalcılık akımının girdiği, Pantürkizm, Panarabizm ve hatta Paniranizm (hatta dememizin sebebi, öncekilerin aksine İran milliyetçiliği belli bir ırkın değil çeşitli kavimlerin bileşiminin yaşadığı bir coğafyayı üstün tutmanın adıdır)   akımlarının ortaya çıktığı tarihe dayanmaktadır.

Kökleri  insanın yeryüzüne geldiği tarihe dayanan kavmiyetçiliğin Müslümanların yaşadığı ülkelerde yeniden hortlatılması, öne çıkarılması  Avrupa’da 18.Yüzyılda, özellikle de Fransız Devriminden sonra  güçlenen ulusalcılıktan etkilenme sonucudur. Osmanlı’nın yıkılmasının da önemli faktörlerinden biri zamanın empeyal güçlerinin dayatması ve desteğiyle hortlatılan ulusalcılık/kavmiyetçilik akımıdır.

Türk’ün, Arab’ın, Fars’ın üstünlüğünün resmi ideoloji olarak dayatıldığı bir zamanda  Kürtlerin sessiz kalması veya Batılı işgalci güçlerce tahrik edilmemesi beklenemezdi herhalde. Bu durum  Kürtlerin de haklı olduğundan ziyade Türklerin, Arapların ve İranlıların Batıcı zihniyet tarafından sürüklendiği acı durumu  göstermektedir. Kendisi hata yapanın komşusunu aynı hatadan  alıkoyması düşünülemez elbet.

İslam İnkılabının 1979 yılında zafere ulaşarak İran’da  tevhidi ilkelere dayalı bir düzen kurmaya çalışması  bu batıl kavmiyetçi/ulusalcı ve bölgeci/ülkeci düşünce akımının üstünlüğü düşüncesine  büyük bir darbe indirdi. İhya edilen bu ümmet düşüncesinin  kısa sürede başta İran’ın komşuları olmaz üzere İslam dünyasında  olumlu etkiler bırakacağı beklenmekteydi,  kısmen etkisini gösterdi de denilebilir.

Ancak  küresel sulta sistemi kısa bir afallamadan sonra  bu düşüncenin anti tezini harekete geçirmekte gecikmedi. Merhum Dr. Şeriati’nin deyişiyle  “Dine Karşı Din” tezi yeniden geliştirildi. Bu yeni ümmetçilik düşüncesine eş zamanlı olarak  iki koldan saldırıldı ve bu saldırılar hala da devam etmektedir: Mezhepçilik ve Ilımlı İslam.

Mezhepçilik görevi  Vahhabi Suudilere, Ilımlı İslamcılık ise Fethullah Gülen gibi İslam dünyasının çeşitli bölgelerindeki  sözde İslamcılara tevdi edildi. Her iki görevlendirme de aynı merkezden yapıldığı için gerçekte mezhepçilikle ılımlı İslamcılığı birbirinden kesin hatlarla ayırmak kolay değildir.

Kırk yıla yakın bir süredir  başını ABD’nin çektiği müstekbir/sultacı güçlerce  Müslümanların yaşadığı tüm ülke ve bölgelerde İslam İnkılabına/ümmetçilik düşüncesine karşı sürdürülen bu faaliyetleri  tek tek saymak yerine ülkemizde ve bölgemizdeki sonuçlarına bakmak yeterlidir.  15 Temmuz 2016 başarısız FETÖ askeri darbesi  ılımlı İslam komplosunun bir sonucu olduğu gibi, Suriye ve Irak’ta son 6 7 yılda IŞİD, Nusra Cephesi ve öteki terör örgütlerince sürdürülen katliamlar da mezhepçilik komplosunun sonucudur. Ülkemizde  iş başındaki hükümet geç de olsa komplonun derinliğine fark etmiş olsa da maalesef  her iki akımın  güçlenmesine bilerek veya yanılmış/yanıltılmış olarak geçmişte katkılarda bulunmuştur. Şimdi bu yanılgılarının acılarını telafi etmesi beklenir hükümetten.

Yeniden Kürt sorununa dönersek; 20. Yüzyılın ilk çeyreğine kadar uzanan Kürt sorunu  başında olduğu gibi şimdi ABD-İngiltere-İsrail  üçlüsü tarafından kaşınmaktadır.  Hangi saik ve sebeplerle olursa olsun bölgenin Kürt nüfus barındıran dört ülkesi Türkiye, İran, Irak ve Suriye tarafından şimdiye kadar çözülemeyen Kürt  sorunu bölgedeki son iç savaşlardan sonra daha bir karmaşık hal almıştır.

Irak ve Suriye işgali ve iç savaşlarını bölge üzerinde kalıcı sulta kurmak için planlayan ABD’nin mezhepçilik ve ılımlı İslam projelerinin kısmen yenilgiye uğratılmasından sonra gelinen  noktada elinde kalan tek  silahı Kürt kartıdır. ABD’nin Suriye ve Irak’taki son taktikleri de göstermektedir ki,  başından beri Kürt kartına oynamaktaydı  ve mezhepçileri bu hedefine ulaşmak için kullanmaktaydı.

ABD’nin Kürt kartına sıkı sıkıya sarıldığı ve bu planında da yenilmek istemeyeceği ortadayken Türkiye ve İran’ın aralarındaki ihtilaflı konuları ve IKBY ile ilgili çıkarlarını bir yana bırakarak  işbirliği yapmaktan başka çareleri kalmamıştır.  Bu  işbirliği hem Kürt halkının meşru haklarına kavuşmasına yardımcı olmak hem de Rusya da dahil bölge dışı güçlerin, özellikle de ABD’nin  Batı Asya üzerindeki  sulta ve nüfuz planlarını etkisiz hale getirmek için gereklidir.

IŞİD, Nusra, El-Kaide gibi bölgenin dokusuna aykırı  tekfirci terör örgütlerinin aksine Müslüman Kürt halkı bu bölgenin asli unsurlarından biridir ve dış güçlerin müdahalesine  fırsat verilmeden meşru haklarına  kavuşmasına bizzat bölgenin ilgili ülkelerince yardımcı olunmalıdır.

Hükümetin geçmişte başta ABD olmak üzere Batılı müttefiklerinin  vaadlerine kanarak İran, Irak ve Suriye ile mesafeyi açması ve Barzani liderliğindeki IKBY ile yasal olmayan  ekonomik-ticari ilişkiler geliştirmesinin olumsuz sonuçlarından ders alması ve  ABD’nin yeni  vaatlerine kanmaması umut edilir.

İran’a durmadan diş bileyen ve  bölge üzerindeki sultasına baş engel olarak gören ABD’nin  mevcut durumda Türkiye’nin işbirliği olmaksızın Kürt planını Irak ve Suriye’de hayata geçirmesi mümkün olmadığına  göre ve en azından ağır bedele malolacağı dikkate alındığında, Türkiye’ye yeni  vaatlerde bulunacağı sanılmaktadır. Çünkü bir asırdır Kürt projesini hayata geçirmek isteyen Batılı müstekbir güçlerin İran ve Türkiye’yi birlikte karşılarına alarak  ya hep ya hiç riskine girmek yerine bir süre daha beklemek isteyecekleri  kesindir. Bunu müttefik(!) olarak gördükleri Türkiye’ye  Libya ve Suriye’de olduğu gibi yeni nüfuz alanları vaadinde bulunmak , kabul etmediği takdirde komşusu İran’la işbirliğinden dolayı ekonomik ve güvenlik alanlarında baskı uygulamak  tehdidiyle ortaya koymak isteyebilir.

Türkiye ve İran’ın IKBY’nin son referandumu ardından gösterdikleri  kararlılığı sürdürmeleri her iki ülkenin ve bölge ülkelerinin yararına olacağı gibi bölge dışı güçlerin plan ve projelerini de etkisiz hale getirecektir. İmam Hamanei’nin Cumhurbaşkanı Erdoğan’a 2012 Nisanında yaptığı işbirliği teklifi o zaman dikkate alınsaydı ve bugün gösterilmek istenen kararlılık Suriye iç savaşının başında ortaya koyulsaydı  bunca masum insanın kanı akıtılmayacak, bölge ülkelerinin toprak  bütünlüğü tehdit edilmeyecek ve hepsinden önemlisi  ABD ve Rusya gibi bölge dışı ülkeler bu topraklara müdahale edip kendilerine  bu çapta nüfuz alanları açamayacaklardı.

Umulur ki, geçmişten ders alınır ve geç de olsa Türkiye-İran bölgesel işbirliği dış güçlerin etkisinde kalmadan bir an önce başlatılır. Bu durumda Suriye ve Irak’ta iç barış bir an önce sağlanır ve Kürt sorunu da aile içerisinde çözüme kavuşturulur.

Rasthaber

İlgili Terimler :

YORUMLAR